📌 مبلغ مشخصی است که بهصورت سالانه، ماهانه یا دورهای بابت مدیریت سبد دریافت میشود، بدون توجه به عملکرد سبد.
معمولاً بهصورت درصدی از میانگین مانده دارایی سبد محاسبه میشود.
درصد رایج: بین ۰.۵٪ تا ۲٪ سالانه (بسته به شرکت و میزان سرمایه)
📦 مثال: اگر سبد یک سرمایهگذار بهطور میانگین در سال ۵ میلیارد تومان باشد و کارمزد ثابت ۱٪ باشد، مبلغ کارمزد سالانه = ۵۰ میلیون تومان
📌 مبلغی که بر اساس سودآوری یا بازدهی مازاد سبد نسبت به شاخص معیار (Benchmark) به سبدگردان پرداخت میشود.
معمولاً بهصورت درصدی از سود خالص تحققیافته در یک دوره معین
در برخی قراردادها فقط در صورت عبور از بازده حداقل یا شاخص بورس (مثلاً شاخص کل یا هموزن) این کارمزد اعمال میشود.
🔢 مثال:
اگر در پایان سال سبد ۳۰٪ بازده داشته باشد و شاخص معیار ۱۵٪، و کارمزد متغیر ۲۰٪ از بازدهی مازاد باشد، آنگاه:
بازدهی مازاد = ۳۰ - ۱۵ = ۱۵٪
کارمزد متغیر = ۲۰٪ × ۱۵٪ × مانده سبد
سبدگردان هنگام خرید و فروش سهام برای سبد مشتری، هزینههایی مانند:
کارمزد معاملات بورس و فرابورس
مالیات فروش سهام
را پرداخت میکند که از حساب سبد کسر میشود.
💡 این کارمزدها در واقع هزینههای جاری بازار سرمایهاند، نه مستقیماً به سبدگردان.
همه کارمزدها باید بهصورت شفاف در قرارداد سبدگردانی قید شده باشند.
سبدگردان موظف است گزارش تفکیکی پرداخت کارمزدها را به مشتری ارائه دهد.
پرداخت کارمزد از محل دارایی سبد و توسط حساب بانکی مخصوص مشتری (سبد اختصاصی) انجام میشود.
| نوع خدمت | مدل کارمزد | قابل شخصیسازی؟ |
|---|---|---|
| سبدگردانی اختصاصی | ثابت + متغیر | بله |
| صندوق سرمایهگذاری | کارمزد مدیریت + کارمزد عملکرد (در صندوقهای خاص) | خیر |
| مشاوره سرمایهگذاری شخصی | کارمزد ساعتی یا پروژهای | بله |
| خرید مستقیم سهام توسط خود فرد | فقط کارمزد معاملات | - |
طبق مقررات سازمان بورس و اوراق بهادار ایران:
شرکتهای سبدگردان باید میزان و ساختار کارمزدهای خود را به تأیید سازمان برسانند.
دریافت هرگونه کارمزد خارج از قرارداد رسمی یا بدون افشا تخلف انضباطی محسوب میشود.
برخی کارمزدها (مانند مالیات فروش سهام یا کارمزد معاملات) مطابق بخشنامه رسمی بورس تعیین میشوند و تغییر نمیکنند.
ماده ۴: کارمزد سبدگردان
"مشتری متعهد میگردد در قبال خدمات سبدگردانی، کارمزد ثابت معادل ۱٪ سالانه از مانده سبد، و کارمزد متغیر معادل ۲۰٪ از بازدهی مازاد سبد نسبت به شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در هر سال مالی، به سبدگردان پرداخت نماید..."
کارمزدهای سبدگردانی شامل کارمزد ثابت (برای مدیریت فعال) و متغیر (بر اساس عملکرد) هستند.
ساختار کارمزد باید شفاف، مستند و مطابق با قوانین بازار سرمایه باشد.
پرداخت کارمزد فقط از طریق حساب رسمی سبد و با گزارشدهی شفاف مجاز است.
هرگونه تضاد منافع احتمالی در مدل کارمزد باید به اطلاع مشتری برسد.